Πότε πρέπει να ζητήσεις βοήθεια και τι πρέπει να περιμένεις από τον επαγγελματία που θα επιλέξεις να συνεργαστείς;

Μήπως πρέπει πλέον να… ακούσεις όσα προσπαθεί να σου πει ο οργανισμός σου;

Και γιατί το σώμα σου δεν είναι… επιπλάκι για να το «φτιάξεις μόνος σου» (do it yourself);

Σε αντίθεση λοιπόν με τους ειδικούς, βοηθούς ή «φωστήρες» της επιστήμης της διατροφής, ένας εξειδικευμένος επαγγελματίας διαιτολόγος είναι πιστοποιημένος σε εθνικό επίπεδο μέσα από συνεχή εκπαίδευση και εξάσκηση (Registered Dietitian, για το εξωτερικό) για την παροχή εξατομικευμένης διατροφικής υποστήριξης και το σχεδιασμό κατάλληλης παρέμβασης στην καθημερινότητά σου.

Πότε πρέπει να ζητήσεις βοήθεια;

Μάλλον ήρθε πλέον η ώρα να λάβεις σοβαρή επαγγελματική βοήθεια στην περίπτωση που:

  1. Χρειάζεσαι να πάρεις ή να χάσεις βάρος. Χωρίς όμως να κάνεις ζημιά στο σώμα σου, χωρίς να στερηθείς τα αγαπημένα σου φαγητά ή να αποκλείσεις τα μισά τρόφιμα. Το ζητούμενο είναι από τη συνεργασία σου να προκύψει ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο διαχείρισης του βάρους και του φαγητού, δεδομένου του ότι εκπαιδεύεσαι καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδρομής. Μια δίαιτα δεν έχει να σου προσφέρει τίποτα, μάλλον κακό κάνει μόνο.
  2. Θέλεις να αυξήσεις την απόδοσή σου στην άσκηση. Σκέψου ότι η «μισή δουλειά» είναι η παροχή θρεπτικών υλικών/ενέργειας για να μπορείς να βγάλεις καλά την προπόνηση και η άλλη μισή είναι η σωστή αποκατάσταση μετά από αυτήν. Και πίστεψέ με, αν θέλεις να δεις το σώμα σου να αλλάζει ή χρειάζεται να βελτιώσεις τις αθλητικές σου επιδόσεις, θέλεις επαγγελματική βοήθεια. Δεν αρκεί το πείσμα σου μόνο για να βελτιωθείς, χρειάζεται εξειδικευμένος σχεδιασμός για να μην τραυματιστείς τελικά. Μην ακούς λοιπόν τον οποιοδήποτε και μην «καταπίνεις» οτιδήποτε σου δώσουν, για το σώμα σου μιλάμε.
  3. Θέλεις να μάθεις να τρως πιο έξυπνα. Επειδή κυκλοφορεί πολύ παραπληροφόρηση, που μόνο ιδεοληψίες συντηρεί, ένας εξειδικευμένος διαιτολόγος, μπορεί να σε βοηθήσει να «ξεσκαρτάρεις» τις πληροφορίες. Επίσης, θα (πρέπει να) σχεδιάσει εξατομικευμένη παρέμβαση στην καθημερινότητά σου, ώστε να γίνεις ευέλικτος και να κινείσαι έξυπνα ανεξάρτητα από τη δυσκολία της περίστασης.
  4. Έχεις σακχαρώδη διαβήτη, καρδιαγγειακά προβλήματα ή άλλο παθολογικό νόσημα. Επειδή κάθε παθολογική κατάσταση δημιουργεί ξεχωριστές συνθήκες στο σώμα σου, χρειάζεσαι βοήθεια για να προσαρμοστείς στις νέες σου ανάγκες, χωρίς να τρως φαγητό «νοσοκομείου».
  5. Έχεις προβλήματα με το πεπτικό σου. Στην περίπτωση αυτή, πρέπει το φαγητό σου να τροποποιηθεί με τέτοιο τρόπο ώστε να υποχωρήσουν τα συμπτώματα και να σταματήσεις να επιδεινώνεις την κατάσταση με κάποια τρόφιμα. Μην ξεχνάς ότι το πεπτικό σου το χρησιμοποιείς κάθε μέρα, αρκετές φορές την ημέρα, δεν θα φτιάξει μόνο με τα φάρμακα.
  6. Είσαι (ή προσπαθείς να μείνεις) έγκυος ή θηλάζεις. Καθεμιά από αυτές τις περιπτώσεις χαρακτηρίζεται από συγκεκριμένες απαιτήσεις σε ενέργεια και θρεπτικά συστατικά, τόσο για τη (μέλλουσα) μητέρα όσο και για το μωρό.
  7. Νιώθεις όλη την ώρα κουρασμένος και χωρίς ενέργεια. Μήπως φταίει η διατροφή σου, ο ρυθμός που ζεις και εργάζεσαι, η έλλειψη ξεκούρασης ή κάποιο/οργανικό παθολογικό πρόβλημα; Νομίζεις ότι θα το λύσεις με ένα συμπλήρωμα βιταμινών από το φαρμακείο; Μην αφήνεις τα πράγματα στην τύχη τους, πιθανότατα είναι απλό να διορθώσεις τα κακώς κείμενα, με την κατάλληλη καθοδήγηση.
  8. Έχεις κάποια αλλεργία ή δυσανοχή. Η εκπαίδευση με μια διατροφή αποκλεισμού (των ερεθιστικών τροφίμων) δεν είναι εύκολη υπόθεση. Εδώ λοιπόν χρειάζεσαι κατάλληλη βοήθεια για να μπορείς παρόλ’ αυτά να τρως σαν… άνθρωπος.

Τι πρέπει να περιμένεις από μια συνεδρία;

Πέραν της αρχικής αξιολόγησης και εκτίμησης, πρέπει να λάβεις εξατομικευμένη προσέγγιση βασισμένη σε μετρήσεις, γεγονότα και τις δικές σου συνθήκες ζωής. Πρέπει επίσης να συμπεριληφθούν στην εξίσωση το ιατρικό ιστορικό (και της οικογένειάς σου), τα όποια δικά σου προβλήματα υγείας, οι διατροφικές προτιμήσεις και αποστροφές, οι καθημερινές σου συνήθειες και πεποιθήσεις σε σχέση με το φαγητό.

Από εκεί και πέρα, πρέπει να χαραχθεί ένα σχέδιο δράσης για να παρέμβουμε στην καθημερινότητα, όσο πιο αποτελεσματικά και «ανώδυνα» γίνεται. Το κυριότερο όμως είναι να ασχοληθείς με τα πραγματικά προβλήματα (διαχείριση στρες, συναισθηματικό φαγητό, αναβλητικότητα, ανεπαρκή κίνητρα κ.α.) υπό καθοδήγηση, ώστε να τελικά να μάθεις να ανταπεξέρχεσαι επαρκώς, σε πιο δύσκολες συνθήκες.

Πότε πρέπει να το κάνεις μόνος σου…

Επειδή, όπως καταλαβαίνεις, το ζητούμενο είναι να εκπαιδευτείς και να αφήσεις πίσω σου ιδεοληψίες, αρνητικές πεποιθήσεις και «δικαιολογίες», θα χρειαστείς χρόνο και ψυχραιμία. Η παρέμβαση στηρίζεται στην τακτική παρακολούθηση (follow-up) και την εκπαίδευση, όχι στο κυνήγι της ζυγαριάς και τη λογική «άσε, θα το κάνω μόνος μου».

Το σώμα σου όμως και η υγεία σου δεν είναι επιπλάκι, που θα το φτιάξεις μόνος σου (do it yourself). Άσε δε που επειδή η διαδικασία είναι δυναμική, πολλές φορές απαιτούνται πολλές τροποποιήσεις για να διατηρηθεί μια ομαλή πορεία: αλλαγές που δεν είναι εφικτό να τις κάνεις μόνος σου…

Αντίθετα, με λίγη ψυχραιμία, θα πρέπει να καθοδηγηθείς ώστε στον κατάλληλο (για τον καθένα) χρόνο να μπορέσεις όχι μόνο να πατήσεις σωστά στα πόδια σου, αλλά και να μην χρειαστείς ξανά διαιτολόγο…

ΥΓ: Καταλαβαίνεις τώρα γιατί οι δίαιτες λειτουργούν σαν… φάρσα;


Ευχαριστώ πολύ για το χρόνο που επενδύσατε να διαβάσετε την αρθρογραφία μου! Αν θέλετε να ενημερώνεστε για κάθε νέο μου άρθρο, ελάτε να συνδεθούμε στο Facebook, κάνοντας “like” την προσωπική μου σελίδα στο σύνδεσμο http://www.facebook.com/milessisgeorge ή σε οποιοδήποτε από τα άλλα κοινωνικά δίκτυα που έχω παρουσία και βρίσκονται στο τέλος (footer) της σελίδας. Σας ευχαριστώ, Γιώργος Μίλεσης

References

Anderson A. How to implement dietary changes to prevent the development of metabolic syndrome. British Journal of Nutrition 2000; 83(S1): S165-S168

Dulloo AG, and JP Montani. Pathways from dieting to weight regain, to obesity and to the metabolic syndrome: an overview. Obes Rev 2015; 16: 1–6.

Karim NA. Dieting makes people fat. Journal of Obesity & Weight Loss Therapy 2015; 5(1): 242